De Landelijke Vereniging van Wereldwinkels
De Wereldwinkels en Fair Trade Shops zijn lid van de Landelijke Vereniging van Wereldwinkels. Samen bepalen zij via de vereniging het landelijke beleid. De vereniging lobbyt op internationaal niveau voor een rechtvaardiger wereldhandel. Ook is de vereniging de vertegenwoordiger van Nederland in de internationale netwerken van fairtrade. Een aparte organisatie, FaiRSupport, ondersteunt de winkels bij hun exploitatie. Deze retailorganisatie geeft inkoopadviezen, stuurt op verkoopcijfers en maakt marketing-communicatiemiddelen.
De Landelijke Vereniging van Wereldwinkels zet zich namens de Wereldwinkels in Nederland in om de hele handelsketen van de eerlijke handel op een hoger niveau te krijgen. Het uitgangspunt is daarbij het welzijn van de producent, of breder geformuleerd, het welzijn van mensen in ontwikkelingslanden. Waar het belang van de producent in de reguliere handel vaak niet zichtbaar is, staat dit bij de Wereldwinkels centraal. Bij eerlijke handel streven we namelijk naar een gelijkwaardig partnerschap tussen alle schakels in de handelsketen: tussen producenten, importeurs, Wereldwinkels en consumenten. Dat doen we, zoals je hieronder kunt lezen, overigens niet alleen.
De Landelijke Vereniging en… producenten
Voor producenten is het belangrijk dat hun positie in de handelsketen wordt versterkt. De Landelijke Vereniging ondersteunt producenten op allerlei manieren bij het vinden van nieuwe markten. Zo liet de Landelijke Vereniging een onafhankelijk marktonderzoek uitvoeren naar verkooppunten in ontwikkelingslanden. Door producenten de kans te geven hun producten op zoveel mogelijk plaatsen te verkopen, ook in hun eigen land, staan ze sterker.
Ook professionalisering van producenten en hun organisaties is een belangrijk deel van het werk van de Landelijke Vereniging van Wereldwinkels. De vereniging ondersteunt en begeleidt producentennetwerken in Afrika, Latijns Amerika en Azië. In sterke netwerkorganisaties zijn zij in staat om (inter)nationaal hun stem te laten horen.
De Landelijke Vereniging stimuleert het gebruik van kwaliteitssystemen onder producenten. Door systematisch verschillende onderdelen van de bedrijfsvoering te toetsen, kan de producent de kwaliteit van zijn werk (het proces en het eindproduct) aanzienlijk verbeteren. Bovendien geeft het hem voldoende inzicht om een goede prijs voor zijn producten te kunnen rekenen. De kwaliteitssystemen worden bij de producenten geïntroduceerd door in de productielanden zelf opgeleidde adviseurs.
De Landelijke Vereniging en… importeurs
Hoe weet je nou of de producten die je in de Wereldwinkel koopt ‘fair’ zijn? Voordat de producten in de Wereldwinkel liggen, worden ze door importeurs van eerlijke handelsproducten ingekocht. De rol van de importeurs in de eerlijke handelsketen is belangrijk: zij vormen de schakel tussen de producenten en de Wereldwinkels.
De Landelijke Vereniging van Wereldwinkels certificeert en controleert deze importeurs. Iedereen in de keten wil tenslotte dat het goed zit en dat eerlijke handel echt een verschil maakt voor de producent.
De Vereniging van Wereldwinkels werkt met een scoresysteem voor eerlijke handel. Elsbeth Fabels, medewerker certificering, vertelt: “We streven ernaar alle importeurs, exporteurs en hun producentengroepen eenmaal in de drie jaar te controleren. Dit betreft de kwaliteit van de importeur en de exporteur, de bedrijfsondersteuning, de duurzaamheid van de handelsrelatie, de arbeidsomstandigheden en de beloning van de producenten.” Het meet- en scoresysteem meet in hoeverre de levensstandaard van producenten verbeterd is. Aan de hand van een vragenlijst stelt een controleur vast in welke mate de doelstellingen worden gehaald. Bij een score van 100% is alles in orde, een score van 60% is een krappe voldoende. Voor elk onderdeel waar een onvoldoende wordt behaald, wordt een verbeterplan gemaakt.
De websites van gecertificeerde importeurs zijn te vinden op deze website. Als je meer wilt weten over hoe je producten aan de winkels kunt leveren, klik dan hier.
De Landelijke Vereniging en… voorlichting aan de consument
Wereldwinkels zijn niet alleen unieke winkels omdat er eerlijke producten worden verkocht. Maar ook omdat de winkels lokaal vaak actief zijn in voorlichting over eerlijke handel. Ook zijn Wereldwinkels betrokken bij lokale initiatieven om ontwikkelingssamenwerking onder de aandacht te brengen. Die initiatieven zijn niet alleen lokaal, maar vaak ook landelijk of zelfs internationaal. Wereldwinkels sluiten zich jaarlijks aan bij enkele voorlichtingscampagnes. Dit zijn meestal internationale campagnes over armoedebestrijding, zoals de EEN campagne.
EEN persoon maakt het verschil. Jij bent die persoon. In het jaar 2000 beloofden de 189 lidstaten van de Verenigde Naties om binnen vijftien jaar de armoede in de wereld flink terug te dringen. Die belofte is verwoord in acht millenniumdoelen. In de politieke EEN campagne worden regeringsleiders opgeroepen zich aan hun belofte te houden en de millenniumdoelen waar te maken. De EEN campagne mobiliseert daarnaast alle Nederlanders EEN voor EEN in de strijd tegen armoede. www.een.nl
Een andere campagne waarin de Wereldwinkels actief zijn, is Kidz-at-work. Deze campagne tegen kinderarbeid is geïnitieerd door NEWS, het netwerk van Wereldwinkels in Europa. Eens per jaar, op World Fair Trade Day, voeren alle Wereldwinkels wereldwijd actie. Op die dag spreken alle Wereldwinkels in Europa zich uit tegen kinderarbeid en voor eerlijke handel. Want: eerlijke handel beschermt de rechten van het kind. In 2007 organiseerden de Wereldwinkels een fotocompetitie onder kinderen. Het was een groot succes. Klik hier om enkele foto’s te zien die kinderen bij Wereldwinkels inleverden. www.kidz-at-work.net
De Landelijke Vereniging en… Stichting Max Havelaar
Wereldwinkels verkopen voornamelijk foodproducten met het Max Havelaar keurmerk. Stichting Max Havelaar controleert de eerlijkheid van deze producten en de handel ervan. In Wereldwinkels wordt ook een assortiment foodproducten verkocht zonder het Max Havelaar keurmerk. Deze producten zijn niet door Max Havelaar gekeurd. De importeurs ervan zijn echter wel door de Landelijke Vereniging van Wereldwinkels gecertificeerd.
De Landelijke Vereniging is een groot voorstander van - bij voorkeur internationaal vastgestelde - keurmerken. Daarom is al begin jaren negentig besloten zoveel mogelijk gebruik te maken van het Max Havelaar keurmerk. Het Max Havelaar keurmerk zit alleen op foodproducten en katoen. De erkenning en controle hiervan is in handen van FLO-international (Fairtrade Labelling Organisations), een internationale, overkoepelende organisatie. In samenwerking met een afvaardiging van handelaren, producenten, nationale keurmerkorganisaties (zoals Stichting Max Havelaar) en externe experts heeft FLO de eerlijke-handelscriteria opgesteld.
Door het keurmerk Max Havelaar en de lijst van erkende leveranciers kunnen de Wereldwinkels hun klanten laten zien dat hun producten op een eerlijke manier zijn ingekocht en verhandeld en dat er sprake is van duurzame handel met producenten uit ontwikkelingslanden. www.maxhavelaar.nl
De Landelijke Vereniging en… fairtrade wereldwijd
De 400 Nederlandse Wereldwinkels staan niet op zichzelf. Alleen al in Europa zijn er 2.500 Wereldwinkels met in totaal 100.000 vrijwilligers. Internationaal maken we samen deel uit van een groot internationaal eerlijke-handelsnetwerk IFAT. De Landelijke Vereniging zet zich binnen IFAT in op vele terreinen en is sinds 2007 ook vertegenwoordigd in het algemene bestuur.
IFAT bestaat uit meer dan 300 aangesloten producenten, importeurs, Wereldwinkelorganisaties en andere belanghebbenden uit 60 landen. IFAT omvat daarmee de gehele eerlijke handelsketen. Opvallend is de grote vertegenwoordiging van producenten in IFAT: zij hebben er echt inspraak. De Landelijke Vereniging vertegenwoordigt de Nederlandse Wereldwinkels in IFAT. Ook ondersteunen wij het Aziatische netwerk, het Afrikaanse netwerk en het Latijns Amerikaanse netwerk met raad en daad. Daarnaast is de Landelijke Vereniging actief in de monitoring committee, die zich inzet voor het meetbaar maken van eerlijke handel.
De andere belangrijke internationale speler in de eerlijke handel is FLO International. FLO staat voor Fairtrade Labelling Organizations en kan beschreven worden als de ‘internationale Max Havelaar’. FLO International inspecteert en certificeert ongeveer 508 producentenorganisaties uit de voedselsector uit meer dan 50 landen in Afrika, Azië en Latijns Amerika.
De Landelijke Vereniging en… het netwerk in Nederland
Wereldwinkels nemen in Nederland deel aan een eerlijke-handelsnetwerk en initiatieven voor Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen. Hier volgt een overzicht van de belangrijkste spelers in ons netwerk in Nederland.
- Coalitie voor Eerlijke Handel
De positie van ontwikkelingslanden in de wereldhandelsorganisatie (WTO) is marginaal en vrijhandel biedt ontwikkelingslanden niet automatisch voordelen. De Landelijke Vereniging van Wereldwinkels lobbyt daarom samen met andere organisaties uit de Coalitie voor Eerlijke Handel om de handel eerlijker te maken. Handelsregels zijn van invloed op het dagelijks leven van alle mensen wereldwijd en de Coalitie wil erop toezien dat de handelsregels mensen in ontwikkelingslanden kansen geven op een gezond en duurzaam bestaan.
- Koffiecoalitie
De Landelijke Vereniging van Wereldwinkels neemt deel in de Koffiecoalitie. Deze organisatie heeft ten doel de slechte werk- en leefomstandigheden van koffieplukkers verbeteren. De Koffiecoalitie en de Landelijke Vereniging van Wereldwinkels vestigen de aandacht op het gebrek aan arbeidsrechten op koffieplantages. Ze roept westerse koffiebranders en supermarktketens op verantwoordelijkheid te nemen voor de wantoestanden aan het begin van de koffieketen. In de productielanden werkt de Koffiecoalitie samen met vakbonden en andere non-gouvernementele organisaties voor koffieplukkers.
- MVO-platform
De Landelijke Vereniging neemt deel in het MVO-platform. Dit is een netwerk van Nederlandse maatschappelijke organisaties die actief zijn op het gebied van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO). Het platform heeft in 2007 het MVO Referentiekader vernieuwd. Dit referentiekader is een inventarisatie van normen, afspraken en operationele aspecten die bij maatschappelijk verantwoord ondernemen in internationaal verband een rol spelen.
De Landelijke Vereniging en… Hivos
Sinds 2006 zijn de Landelijke Vereniging en Hivos formeel partners in fairtrade. Samen werken beide partijen aan het ondersteunen van de eerlijke handelsketen. Bijvoorbeeld in een pilotproject in Indonesië waar met producenten gewerkt wordt aan productontwikkeling.
Hivos is een Nederlandse niet-gouvernementele organisatie die handelt vanuit humanistische waarden. Samen met lokale maatschappelijke organisaties in ontwikkelingslanden wil Hivos een bijdrage leveren aan een vrije, eerlijke en duurzame wereld. www.hivos.nl
Terug naar fairtrade
